Aşağıdaki sorular, bir dedektifle ilk kez konuşacak birinin aklından geçenlerden derlendi. Cevaplar kısa tutuldu ve doğrudan sorudan başlıyor; konu uzunsa cevabın sonunda onu ayrıntısıyla anlatan sayfaya geçebilirsiniz.
Balıkesir’de özel dedektif var mı?
Evet; Balıkesir Dedektif ilin yirmi ilçesinin tamamında eşle ilgili kuşkudan ev alımına, adres ve ortaklık sorularına kadar özel dedektiflik hizmeti verir. Altıeylül ve Karesi’deki il merkezinden Marmara kıyısına, adalara ve Edremit Körfezi’ne kadar her ilçede aynı düzenle çalışılır; ön görüşme için WhatsApp, arama ve e-posta düğmelerinden biri yeterlidir. Yapılan iş, herkesin bulunabildiği yerlerden gözlem ve açık kaynak incelemesiyle bilgi toplamak ve bunu tarihli bir raporla size teslim etmektir; karar her zaman sizde kalır.
Bandırma ve Edremit’te de çalışıyor musunuz?
Evet, ikisinde de çalışıyoruz ve ikisinin de ayrı sayfası var. İl merkezine yaklaşık 100 km uzaktaki Bandırma, Marmara tarafının işlerinin kurulduğu kenttir; Bandırma sayfası Erdek, Gönen ve Manyas’ı da kapsar. Körfezdeki işler için Edremit sayfası Akçay, Güre ve Altınoluk ile komşu ilçeleri birlikte anlatır.
Sındırgı, Dursunbey gibi merkezden uzak bir ilçedeki iş nasıl yürür?
Uzak bir ilçedeki iş de aynı ölçüyle, aynı raporla ve aynı sınırlar içinde yürür; değişen yol ve gün hesabıdır. Mahalleleri dağınık ilçelerde bir gözlem günü daha uzun sürebilir ve bu, teklife yansır. Her ilçenin kısa notu ilçe dizininde bulunuyor.
Ayvalık, Cunda ve Sarımsaklı’da da çalışıyor musunuz?
Ayvalık’ta, Cunda’da ve Sarımsaklı’da da çalışıyoruz. Cunda’nın resmî adı Alibey Adası’dır ve Ayvalık’a bağlıdır; Sarımsaklı diye bilinen kıyı da Ayvalık’ın Küçükköy mahallesindedir. Bu yerlerde geçen işler, Edremit Körfezi’nin öbür ilçeleriyle birlikte planlanır. Bir adreste yalnız “Cunda” ya da “Sarımsaklı” yazıyorsa, resmî karşılığını bilmek hem planı hem raporu daha doğru kılar.
Avşa ya da Marmara Adası’nda gün nasıl seçilir?
Adada geçen bir iş için çalışma günü önceden seçilir, çünkü gidiş deniz yoluyladır. Avşa, Marmara Adası ve Ekinlik, adalardan oluşan Marmara ilçesindedir; Paşalimanı ise Erdek’e bağlıdır; planı kurmak için konunun hangi adada ve hangi zaman aralığında geçtiğini bilmek yeter. Araştırılan kişinin adada yılın tamamını mı, yalnız yaz aylarını mı geçirdiğini biliyorsanız, bu bilgi de günlerin seçimini değiştirir. Ayrıntısı adalar yazısında var.
Altıeylül ile Karesi ayrımı işi değiştirir mi?
Çalışmanın kendisini değiştirmez, adresin doğru yazılmasını etkiler. İl merkezi Altıeylül ve Karesi ilçelerinden oluşur ve her mahalle bu ikisinden yalnız birine bağlıdır. Elinizdeki adreste yalnız “Balıkesir Merkez” yazıyorsa, ilçeyi mahalle adı gösterir. Elinizdeki mahalle adını ilçe dizinindeki arama kutusuna yazarsanız ilçesi hemen görünür.
Özel dedektif kaç günde sonuç verir?
Kaç günde sonuç çıkacağı önceden söylenemez; söylenebilen, kaç gün çalışılacağıdır. Plan, sorunuzun cevabının çıkabileceği günler üzerine kurulur ve teklifte yazılır. Rapor planlanan günler bittiğinde teslim edilir; soru cevabını bulmadıysa devam edip etmemeye siz karar verirsiniz. Gösterilen bir işletmenin o adreste çalışıp çalışmadığı gibi dar bir soru az sayıda gözlemle cevap bulabilir; bir eşin düzenindeki değişiklik gibi zamana yayılan bir soru ise daha fazla gün isteyebilir.
Ön görüşmeden sonra işe başlamak zorunda mıyım?
Ön görüşmeden sonraki karar tamamen sizindir; görüşmenin amacı, konunun araştırmaya uygun olup olmadığını ve nasıl bir plan gerektirdiğini birlikte görmektir. Teklif bundan sonra yazılı olarak verilir ve iş ancak siz kabul ederseniz başlar. Yalnız bir konuda fikir almak için yazmanız da mümkündür. İş başlamasa bile görüşmede anlattıklarınız yalnız o görüşmenin amacı için kullanılır.
Ücreti hangi kalemler belirler?
Ücret işin içeriğine, süresine ve kaç gün süreceğine göre değişir. Aynı türden bir iş il merkezinde, adada ve dağınık kırsal mahallelerde üç ayrı plan, dolayısıyla üç ayrı teklif çıkarır; teklif plan yazıldıktan sonra verilir. Kalemlerin nasıl hesaplandığı ücret yazısında örnekleriyle anlatılıyor.
Şüphelendiğimde ne yapmamalıyım?
Kişinin telefonunu açmak, mesajlarını okumak ya da hesaplarına girmek ilk akla gelen ve en çok zarar veren adımdır: hem size sorumluluk yükleyebilir hem de elinize geçecek bilgiyi kullanılamaz hâle getirebilir. Elinizde somut bir şey yokken kişiyi sorguya çekmek, durumu ortak tanıdıklara anlatmak ve araştırmayla ilgili yazışmaları ortak kullanılan bir cihazdan yapmak da işinizi sonradan zorlaştırır. Bunların yerine fark ettiğiniz değişiklikleri tarihleri ve yerleriyle kısaca not etmeniz, ilk konuşmada işinize en çok yarayacak hazırlıktır. Cihaz ve hesap konusunun ayrıntısı duyulma riskini anlatan yazıda bulunuyor.
Balıkesir’de bir büroyla anlaşmadan önce neye bakmalıyım?
Seçim için üç şeye bakmanız yeter: işin kapsamının yazılı verilip verilmediğine, hangi yöntemlerin kullanılmayacağının açıkça söylenip söylenmediğine ve raporun nasıl bir belge olacağının önceden anlatılıp anlatılmadığına. Bir bulgunun çıkacağını baştan kesin diye satan, bir başkasının telefonuna ya da hesaplarına erişebileceğini söyleyen ya da işi dinlemeden önce ödeme isteyen bir teklif karşısında durup düşünmek gerekir. İnternette dedektif adıyla çıkan her ilanın arkasında gerçek bir hizmet bulunmayabilir; yazılı bir plan ve teklif istemek bu riski büyük ölçüde azaltır. Aynı üç soruyu ilk konuşmada bize de sorabilirsiniz.
WhatsApp’tan yazdıklarım kimde kalır?
Yazdıklarınız ve gönderdiğiniz belgeler yalnız işi yürüten kişilerin önüne gelir; ön görüşme ile kabul ettiğiniz iş dışında hiçbir amaçla kullanılmaz, araştırılan kişiye ya da onun çevresinden birine aktarılmaz. Başkasına ait kimlik numarası, sağlık bilgisi ya da şifre gibi bilgileri ilk yazışmada paylaşmayın; o aşamada gerekmezler. Hangi bilginin ne için kullanıldığı aydınlatma sayfasında yazılı; yazışmanın kendi telefonunuzda nasıl saklanacağı ise sizin elinizdedir.
Adımı söylemeden durumumu anlatabilir miyim?
Evet. Ön görüşmede adınızı vermeniz beklenmez; konuyu, geçtiği ilçeyi ve önünüzdeki tarihi anlatmanız neye bakılabileceğini görmek için yeter. Ad, ancak işi başlatmaya karar verdiğinizde yazılı plan için gerekir ve o andan sonra da yalnız işi yürüten kişilerin bilgisinde kalır. Sahada kimseye sizden söz edilmez; rapor elinize geçtiğinde onu kime göstereceğinize de siz karar verirsiniz.
Benden ayrılan eşimin ya da eski sevgilimin nerede oturduğunu öğrenebilir miyim?
Bu isteği karşılamıyoruz. Birlikteliği bitmiş bir eşin ya da sevgilinin yeni adresi aranmaz, evi gözlenmez; kendi isteğiyle ayrılan bir yetişkinin ya da şiddet veya koruma ihtimali bulunan birinin yeri de kimseye verilmez. Bir alacak ya da ticari ilişki gibi meşru bir sebebe dayanan adres işinin nasıl yürüdüğü adresi değişen kişi sayfasında anlatılıyor.
Bir başkasının telefonu ya da hesabı incelenir mi?
Bu yollar hiçbir işte kullanılmaz: bir başkasının telefonu, mesajları, sosyal medya ya da e-posta hesabı, konum bilgisi ve aracı araştırmanın konusu olmaz; gizli ses kaydı almak ve sahte profil açmak da çalışmanın içinde yer almaz. Bilgi, herkesin bulunabildiği yerlerden yapılan gözlemden ve açık kaynaklardan gelir; bu yolların neden önemli olduğunu dedektif tutmanın sınırı üzerine yazı anlatıyor.